Manisa’nın Bilinen Ve Bilinmeyen Değerleri

Manisa’nın Bilinen Ve Bilinmeyen Değerleri Yazı Serisi
Araştırmacı Erkan Akbalık (23)
Herhalde Dünyanın en büyük nimeti, Rabbimizin, kuluna sevdiği mesleği nasip etmesidir. Allah bana sevdiğim öğretmenlik mesleğini nasip etti. Severek yaptığım mesleğime yarım yüzyıldır kesintisiz olarak yazı, çizi ve kitaplarımla pandemi dolayısıyla aksayan seminer ve konferanslarımla devam ediyorum. Allah herkese sevdiği mesleği nasip etsin ve severek icra etsinler.

“Manisa’nın Bilinen ve Bilinmeyen Değerleri” isimli çıkaracağım kitabıma Çanakkale Sevdalısı öğrencim Kenan Tozak’tan sonra, kitap çalışmaları ve resim sergileriyle dünkü ve bugünkü Manisa’yı geleceğe taşıyan Manisa sevdalısı, araştırmacı Manisa Lisesi’nden öğrencimiz Erkan Akbalık’ın Manisa ile ilgili özverili çalışmalarıyla kitaba girmeye hak ettiğini gördüm.
Mevlana’nın “ Hangi tohumu, toprağa attın da yeşermedi.” sözü, eğitim hayatımda en büyük düstur olmuştur. Bahçıvan sahip olduğu toprağa iyi tohum ekerse iyi mahsul alır, kötü tohum ekerse istenilen mahsulü elde edemez. Hele sahip olduğu toprağı ve bahçeyi boş bırakırsa orada yabani otlar ve dikenler biter. Bahçıvan açısından en mutlu an, ektiği tohumların yeşermesi ve diktiği fidanların ağaç olup meyve vermesidir. Benim de her başarılı öğrencimi gördüğümde bahçıvanlar gözümün önüne gelir.
Toprak nankör değildir. Toprak ne ise, beyinler de odur. Ne ekersen toprak onu verir. Buğday ekersen buğday, deve tikeni tohumu saçarsan deve tikeni biçersin. Öğretmen de bahçıvan gibidir. O da beyinlere tohum saçar. Bir farkla, bahçıvan ektiği buğdayı bir sene sonra, diktiği fidanın meyvesini de 10 yıl sonra toplamaya başlar. Öğretmen ise döktüğü alın terinin sonucu 30 ile kırk yıl sonra görür.
Manisa sevdalısı olarak Manisa’yı geleceğe taşıyan araştırmacı öğrencimiz Erkan Akbalık’ı ben de raflarda geleceğe taşımayı uygun buldum. Raflara girecek kadar çalışmalarını değerli bulduğum öğrencimiz Erkan Akbalık kimdir.
Erkan Akbalık, Saruhan mahallesinde doğup, büyüyen dar gelirli bir ailenin 4.çocuğudur. Tarih ve edebiyat özlemiyle girdiği üniversite sınavlarında İletişim Fakültesini kazanır. Ancak ailesinin maddi durumu elvermediği için kısa yoldan hayata atılmak üzere Askeri okula kaydını yaptırarak, şerefli Türk Ordusunun bir neferi olur.
Asker olmasına rağmen meslek hayatında tarih ve edebiyattan ilişiğini kesmez gittiği ve görev yaptığı Ankara, illerde yurt içi ve yurt dışı görev yaptığı yerlerin tarihi ve kültürel dokusunu resimleme ve araştırma çalışmalarına devam eder. 30 yılın 9 yılını da askeriyede öğretmenlik yaparak emekli olan Erkan Akbalık zengin bir arşivle Manisa’ya döner.
Doğduğu şehre aşık olan Akbalık, emekliliği fırsat bilerek ileri derecedeki Osmanlıcasıyla zengin bir kitap hazinesi olan Kitapsaraydaki çalışmalarını yoğunlaştırır. Manisa ve Manisa yangınına ait birçok eserleri ve bilgileri gün yüzüne çıkarır.

Yıllar içinde internetin gelişmesi ve günlük hayatın içine girmesi Akbalık’ın işini daha da kolaylaştırır. Bulduğu bilgi ve belgelerin kaybolmasının önüne geçmek için dijital kopyasını tutmanın bir çözüm olacağını düşünerek biriktirmeye başladı. Şehrin yakın ve uzak tarihine yönelik birçok konu hakkında bilgi ve belgelerle arşivi olabildiğince zenginleşti.
20 yılı aşkın bir sürede biriken Manisa fotoğraf sayısı 5000 (beş bin) üzerindedir. Bunların birçoğunu sosyal medyada paylaşarak Manisa tutkunu insanlara ulaştırmaya gayret etti. Yazının yanında Fotoğraf gibi görsel objelerin insan dimağındaki etkisini dikkate alarak Manisa hakkındaki yazılarını görsel materyallerle destekleme yoluna ağırlık verdi.
Bunun yanında Dünya’nın birçok ülkesinin internetten erişimine üye olarak erişebildiği devlet arşivlerinde, üniversitelerin kütüphanelerinde ve diğer bazı kuruluşların veri tabanlarında Manisa ile ilgili bilgi belgeleri topladı. Manisa’nın 1869 yılında çekilen en eski fotoğrafını İskoçya’nın Saint Andrews Üniversitesinde buldu. Manisa Bimarhanesinin, içinde hastaların tedavi anını gösteren 1903 yılında çekilmiş fotoğrafları da Fransa’nın Kızılhaç arşivinden temin eder.
Fotoğraflardan başka, zaman içinde Manisa tarihi ile ilgili erişebildiği her yerden ne kadar makale, yüksek lisans tezi, doktora tezi vb. çalışma varsa topladı. Ayrıca Manisa ile ilgili basılmış kitapların birçoğunun dijital kopyasını sağladı.
Manisa’nın tarihi ve kültürel dokusuna ait topladığı bu zengin bilgi ve belgeleri daha çok insanın bilgisine sunmak amacıyla yola çıkan Akbalık, Manisa üzerinde çalışan yüksek lisans tezi, doktora tezi yapan öğrencilere destek olduğu gibi kendisi de seminer ve konferanslarla kitap çalışmalarıyla Manisa hakkında doğru ve doyurucu bilgileri seminer-konferans yada kitap çalışmalarıyla halkın yanında kurum ve kuruluşlara da bilgi ve belge desteğinde bulunmaktadır.
Şehirler de insanlar gibidir. Şehirlerin de tarihinde acı ve ve sevinçli yılları vardır. Özellikle Yunanlıların kaçarken Manisa’da çıkardığı yangınlar Manisa tarihinde görülen en acı tarihi olaylardan biridir. Akabalık’ın en büyük amaçlarından biri de işgal ve yangın felaketini daha fazla insana tanıtmaktı. Bu amaçla 16 Nisan 2018 tarihinde Fatih Sergi Salonunda, İl Kültür Müdürlüğünün desteğiyle hazırladığı, açılışını Vali ve Büyükşehir Belediye Başkanının yaptığı “Yangın Öncesi- Sonrası Manisa Fotoğraf Sergisi” Manisa halkı tarafından beğeni ile karşılandı. Aynı zamanda sergi, TRT dahil ulusal basında ve ekranlarda geniş ilgi gördü. Sergilenen fotoğraflar, yanan mahallelerin yanmadan önceki ve sonraki hallerini de içeriyordu. Titiz bir çalışmanın ürünü olan bu sergide yangın sonrası Manisa’ya gelen yabancı tetkik heyetinin içinde ülke temsilcileri ile gazetecilerin bulunduğunu ve gazetecilerin film çektiğini, dönemin yazılı kaynaklarından öğrenen Akbalık, uzun araştırmalar sonucu filmi Avrupa Kızıl Haç Merkezinin arşivinde bularak internet üzerinden temin eder ve bu filmi ilk kez açtığı sergide tüm Manisalılara izletti. Şahsen benim de çok etkilendiğim bu filmin Milli Eğitim Müdürlüğünce bütün okullarda seyredilmesini şiddetle tavsiye ediyorum. Yangın sonrası Fransız Albert Khan tarafından çekilen fotoğrafları, yine Fransa’dan internet sitesinden temin ederek bu Fotoğrafları da Manisalılar ilk defa burada gördüler. Bugün Manisa üzerine çalışma yapmak isteyenler en doğru ve doyurucu bilgi ve belgeleri Akbalık ‘dan temin etmektedirler.
Büyük rağbet gören birinci sergiden sonra vaki talepler üzerine 8 Eylül 1919 Manisa’nın Kurtuluşu kutlamaları çerçevesinde Kültür Merkezinde zenginleşerek tekrar açıldı. “ Manisa’nın Kara Günleri” ni bundan daha iyi anlatan başka bir doküman bulmak ve görmek mümkün değil. Unutulmaması gereken Manisa yangını bundan daha iyi anlatılamaz. Nitekim sergi Celal Bayar Üniversitesinin de dikkatini çekti. Sergi ile ilgili Üniversitede paneller icra edildi. Akbalık’ın Manisa üzerine bu vefakar çalışmaları kurumlar tarafından da karşılıksız bırakılmayarak başta Büyük Şehir başkanı Cengiz Ergün olmak üzere “Manisa Tarihine Yaptığı Katkılardan Dolayı” öğrencimiz Akbalık bir çok takdir ve teşekkür plaketiyle taltif edildi.
Akbalık’ın bu çalışmalarına Manisa Kültür Müdürlüğü de duyarsız kalmaz.Kültür Müdürlüğü konferans salonunda “Kültür Sohbetleri” programları dahilinde “1860-1960 Yılları Arasında Yayınlanmamış Fotoğraf ve Görüntülerle, İŞGAL, YANGIN, DEĞİŞİM VE MANİSA” konulu söyleşiler ilgi ile izlenmiştir.
Halen Manisa ile ilgili yazılmış konuların dışında hiç yazılmamış, ilginç notlardan oluşan, Manisa’nın her yönüyle işlendiği ve tamamen tarihi belgelere dayalı kitap çalışması da basıma hazır hale gelmiştir. İnsan ömrü fanidir ama kurumların hayatı daha uzun ömürlüdür. Temennim, öğrencimiz Erkan Akbalık tarafından Manisa’nın acı ve sevinçli günlerine ait topladığı tarihi vesikalara dayalı bilgi ve belgelere kurumlar sahip çıkarak arşivine alıp, gelecek nesillere aktarmasında yarar görüyorum.
Araştırmacı Akbalık’ın çalışmaları sadece Manisa’ya ait olmayıp Muvazafflık döneminde Türk Hava Kuvvetlerinin tarihçesi ile ilgili yaptığı araştırmalarla ilgili 1921- 1926 yıllarına ait Osmancalı kitapların tercümesini yaparak Türk Hava Kuvvetlerine arz etmiştir. Akbalık’ın bu çalışması Hava Kuvvetleri komutanlığınca takdir edilerek ödüllendirilmiştir.
Bütün bu çalışmalara ilaveten Ermeni meselesi ile ilgili çalışmalarının yanında halen arşivinde Manisa dışında birçok illerin 1900 öncesi 3000’den fazla fotoğraf ile 1000’den fazla Osmanlıca kitap, binlerce de muhtelif konularda dijital eser arşivinde mevcuttur. Ayrıca Yunanistan’da basılan ve İskeçe’deki Hacı Emin Ağa Külliyesinin tarihinin anlatıldığı kitaba Necdet Okumuş Bey ile katkıda bulunmuştur.
.
Benim de ilgi ile takip ettiğim yazılarıyla başta tarihistan.org olmak üzere bir çok internet sitelerinde çalışmaları hakkında yazılarına devam etmektedir. Bu çalışmaları dolayısıyla Başta Askeriye olmak üzere birçok sivil toplum kurum ve kuruluşlarca da teşekkür ve takdir ile taltif edilmiştir. Öğrencimiz Erkan Akbalık bu çalışmalarından ben de hocası olarak gurur duyuyorum. Yukarıda da arz ettiğim gibi inşallah resmi kurumlar Erkan Akbalık kardeşimin bu verimli çalışmalarına sahip çıkarlar.
Tebrik ediyorum, gözlerinden öpüyorum. Başarıların daim olsun Erkan bey kardeşim.www.kadirkeskin.net

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir